Episode 12 – Siv Oline Bjørnvåg, forfattaren som tek eit oppgjer med Janteloven

***

Janteloven har blitt omtalt og utskjelt utallige ganger i Norge sidan Aksel Sandemose dikta opp lova i boka En flyktning krysser sitt spor frå 1933. Men kor aktuell er denne lova i dagens samfunn, over 70 år seinare? Svært aktuell, ifølgje forfattar Siv Oline Bjørnvåg. For nokre år sidan bestemte ho seg for å leve ut draumen sin om å drive sin eigen landhandel i bygda Alvdal. Men draumen vart snart til eit mareritt. Misunnelsen og motviljen ho møtte i bygdesamfunnet gjorde at ho til slutt måtte gi opp draumen og flytte frå bygda.

Ifølge Bjørnvåg opplevde ho på kroppen korleis Janteloven og bygdedyren var med på å bryte ho ned. Dette resulterte i bokprosjektet «Janteloven står for fall» der Bjørvåg ønskjer å rette søkjelyset på bygder «der Janteloven er den sterkaste lov, og kor ingen lov står sterkare».

– Setninga «du må ikkje tru at du er noko» står sterkt i alle bygdesamfunn, det er som eit teppe som ligg over heile landet. Men du veit ikkje om det før du står i det sjølv. Du må ha erfart den på kroppen.

Bjørnvåg fortel at Janteloven ho merka i Alvdal vart eit resultat av folk som ikkje lukkast med ting sjølv, og difor ikkje ønskjer at andre heller skal lukkast. Folk ho før var på hels med begynte å snu ryggen til ho på butikken, og det vart hinta om ho ikkje snart skulle flytte frå bygda.

– Denne kampen satte så store spor i sjelen min at eg ikkje hadde klart å gå vidare i livet utan å skrive ei bok om det. Men eg ønskjer også å hjelpe andre gründarar, slik at dei veit kva som kan vente dei.

Boka til Bjørnvåg kan bestillast hos Elefantus forlag.

Følg Uten Filter på…